Chłopi - streszczenie
Utwór zaczyna się wędrówką Agaty (krewniaczki Kłębów) w świat na żebry. Na polu Macieja Boryny trwają prace wykopkowe. Hanka dowiaduję się od Józki, że choruje krowa należąca do ojca. To borowy przegnał zwierzę z "wiejskich zagajników". Wściekły gospodarz dowiadując się o tym postanawia dorżnąć zdychające zwierze i zapowiada, że będzie się sądzić z dworem o odszkodowanie. W trakcie powrotu z rozprawy sadowej, Maciej spotyka Dominikawą, z która wraca do wsi. Podczas jazdy rozmyśla o ponownym ożenku z Jagna- córką Dominikowej. Podczas niedzielnego obiadu w domu Boryny wybucha konflikt. Syn Boryny, który ciężko pracuje na polu u ojca domaga się części majątku.
Jankiel namawia Kubę by dla niego polował. W Tymowie odbywa się jarmark, dlatego mieszkańcy wsi wybierają się na niego. Antek z żoną i Józka sprzedają pszenicę i wieprze. Tymczasem Maciej chce napisać skargę na dwór, a w tym celu udaje się do pisarza. W domu Macieja zbierają się niektórzy mieszkańcy na wspólne obieranie kapusty. Jagna liczy na to, że spotka tam swojego ukochanego Antka- męża Hanki. Po skończonej pracy Antek odprowadza Jagnę do domu. Sołtys z wójtem udają się do Dominikowej by porozmawiać o zamążpójściu córki. Powstaje kwestia zapisu części ziemi dla Jagny, a Boryna zostaje oficjalnie przyjęty. Chłopi na wsi są oburzeni postępowaniem dziedzica w sprawie lasu.